Người đi rừng núi trông theo bóng Người

TQĐT - Trong những ngày này, du khách trong và ngoài tỉnh nườm nượp đổ về địa danh Tân Trào lịch sử - “trái tim” của Việt Bắc, của cả nước trong những năm tháng chống thực dân Pháp xâm lược. Giờ đi trên con đường “tự do” về chiến ...

Xứng đáng với niềm tin của Đảng và dân

TQĐT - Tôi tìm gặp ông Tướng Văn Khíp (trong ảnh), dân tộc Dao, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Đầu Phai, xã Thái Hòa (Hàm Yên) khi ông đang tuyên truyền Chỉ thị 01 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tăng cường lãnh đạo công tác cấp giấy ...

Một cháu bé cần được giúp đỡ

TQĐT - Cháu Dương Chí Cao, con của anh Dương Văn Cảnh và chị Nguyễn Thị Hồng, ở thôn Rộc, xã Hợp Thành (Sơn Dương) hiện nay đã ba tuổi, nhưng chỉ nặng 6 kg và nhỉnh hơn đứa trẻ một tuổi.

Soi Đúng - Mảnh đất một thời oanh liệt

Thứ tư, ngày 9/5/2012, 9:40

TQĐT - Cách trung tâm thị trấn Vĩnh Lộc hơn 10 cây số, thôn Soi Đúng, xã Vinh Quang (Chiêm Hóa) nằm ở tả ngạn sông Gâm. Ít ai biết nơi đây có một di tích lịch sử đánh dấu sự ra đời oanh liệt của không quân nhân dân Việt Nam anh hùng. Năm tháng đã đi qua, dấu tích sân bay Soi Đúng vẫn còn đó như minh chứng cho truyền thống cách mạng và tinh thần đoàn kết của người dân địa phương đối với cách mạng...

Chiến tích một thời

Theo con đường bê tông vừa được nhân dân thôn Soi Đúng hoàn thành cách đây vài tháng, chúng tôi đến khu di tích Sân bay Soi Đúng. Ấn tượng đầu tiên  trước mắt chúng tôi đó là màu xanh bạt ngàn của những cánh đồng ngô, mía trải dài ngút mắt xa tít chân trời.


Nhà văn hóa thôn Soi Đúng, do cán bộ chiến sỹ Quân chủng Phòng không - Không quân đóng góp xây tặng.


Di tích Sân bay Soi Đúng nằm trên một bãi đất bằng phẳng, hiện là bãi đất trồng ngô của nhân dân địa phương. Phía tây giáp với sông Gâm, phía đông giáp các thôn Vĩnh Bảo, Ngọc Lâu, phía bắc giáp Ngòi Chinh, xã Vinh Quang, phía nam giáp xã Bình Nhân (Chiêm Hóa). Trong những năm 1947 - 1951 là nơi được Chủ tịch Hồ Chí Minh và Ban Nghiên cứu không quân (lúc đó đóng tại thôn Ngòi Liễn, xã Đông Thọ, huyện Sơn Dương) lựa chọn để xây dựng sân bay và cất giấu, bảo dưỡng hai chiếc máy bay đầu tiên của Nhà nước ta.

Sân bay Soi Đúng được hình thành năm 1947 nhằm phục vụ cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của quân và dân ta. Sở dĩ Soi Đúng được lựa chọn làm nơi cất giữ máy bay và xây dựng sân bay vì nơi đây có vị trí hiểm yếu, cách xa Hà Nội nên đảm bảo được bí mật; thuận tiện đường thủy nên dễ dàng chuyên chở máy bay; có bãi đất rộng, bằng phẳng nên rất thuận lợi cho việc xây dựng sân bay dã chiến.

Trong quá trình xây dựng sân bay luôn có sự đóng góp và ủng hộ của người dân Soi Đúng. Để việc xây dựng sân bay được đảm bảo tiến độ, đáp ứng kịp thời cho cuộc kháng chiến, những người dân Soi Đúng đã chung tay cùng bộ đội san bãi ngô nằm dọc sông rồi dùng đầm nén, gia cố mặt sân bay. Sau mỗi ngày làm việc bộ đội ta tích cực tham gia xóa nạn mù chữ, nâng cao trình độ văn hóa, hiểu biết về cách mạng cho người dân địa phương, nên người dân Soi Đúng đã luôn một lòng theo Đảng, theo cách mạng. Để đảm bảo lương thực, đủ rau xanh trong sinh hoạt hàng ngày và giúp đỡ cho bộ đội, bà con nhân dân đã tích cực, hăng hái tăng gia sản xuất. Người dân nơi đây đã có công lao to lớn trong việc chở che bộ đội. Trong Chiến dịch Việt Bắc thu đông năm 1947, mặc dù các tàu chiến Pháp chạy qua sông Gâm, chỉ cách nơi cất giấu máy bay 100 m mà vẫn không phát hiện được.

Năm 1949, cuộc kháng chiến của dân tộc ta bước sang giai đoạn tích cực cầm cự, chuẩn bị tổng phản công. Trước yêu cầu cách mạng và để chuyến bay thử nghiệm đầu tiên của không quân Việt Nam được cất cánh, nhân dân Soi Đúng đã phối hợp cùng bộ đội tích cực hoàn thiện sân bay, làm việc không kể ngày đêm. Tranh thủ những khi không có máy bay địch quân và dân ở Soi Đúng lại cùng nhau san lấp, chung tay, góp sức xây dựng sân bay. Thời khắc lịch sử cũng đã đến, vào một buổi chiều đẹp trời ngày 14 tháng 9 năm 1949, đồng chí Nguyễn Đức Việt và đồng chí Nguyễn Văn Đống điều khiển chiếc máy bay TGER MOTH sơn cờ đỏ sao vàng đã bay lên vùng trời tự do của Tổ quốc trước sự cảm động, hân hoan vô bờ bến của quân và dân Soi Đúng. Sự kiện này đã đánh một dấu mốc quan trọng trong lịch sử quân đội nhân dân Việt Nam, lịch sử Quân sự Việt Nam. Sân bay Soi Đúng là sân bay đầu tiên của Việt Nam, nơi chiếc máy bay đầu tiên của Việt Nam cất cánh bay lên để giành lại, để khẳng định chủ quyền bầu trời của Tổ quốc. Từ năm 1949 đến 1951, sân bay Soi Đúng được dùng là nơi huấn luyện bay cho rất nhiều học viên phi công mà sau nay chính họ đã đóng góp vào những thắng lợi của quân và dân ta trong cuộc hai cuộc kháng chiến.

Ông Vi Hữu Tần, 74 tuổi, 40 năm tuổi Đảng ở thôn Soi Đúng cho biết, trong thời kỳ sân bay Soi Đúng hoạt động, gia đình ông từng là nơi sinh hoạt của của một tiểu đội trong Ban Nghiên cứu Không quân lúc bấy giờ. Mặc dù đã rất nhiều năm trôi qua, nhưng những hình ảnh về sân bay Soi Đúng ngày nào vẫn nguyên vẹn trong tâm trí tôi. Ông còn nhớ như in cái cảm giác lần đầu tiên được nhìn thấy máy bay cất cánh. Chứng kiến cảnh máy bay bay lên trời, tôi và lũ bạn hồi đó hò reo không ngớt, vừa xúc động xen lẫn với tự hào.

Sân bay Soi Đúng đã đi vào lịch sử cách mạng nước ta. Tuy chỉ tồn tại trong bốn năm nhưng những sự kiện diễn ra tại đây có ý nghĩa vô cùng lớn, là mốc ghi dấu bước đi ban đầu của Binh chủng Phòng không, Binh chủng Không quân và ngành Hàng không Việt Nam. Cùng với các di tích lịch sử trên địa bàn tỉnh, di tích Sân bay Soi Đúng có giá trị to lớn trong công tác giáo dục truyền thống cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Màu xanh no ấm

Hơn 60 năm đã đi qua, dấu ấn về một thời lịch sử hào hùng vẫn còn in đậm trong lòng mỗi người dân Soi Đúng. Nhân dân Soi Đúng luôn phát huy thế mạnh của một vùng quê truyền thống cách mạng, tập trung phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo, đồng thời giáo dục con cháu hôm nay phát huy truyền thống vẻ vang của cha ông để xây dựng quê hương ngày một đẹp giàu.

Với bàn tay lao động cần cù, bà con biến những vùng đất trước đây dùng làm bãi tập bay, nay đã được phủ xanh bằng màu xanh của mía, ngô, lạc căng tràn sức sống. Trưởng thôn Soi Đúng Ngô Văn Hà cho biết: Đất ở đây thương người lắm đấy, vừa dễ canh tác lại đem lại hiệu quả kinh tế cao. Cây ngô là phù hợp với đồng đất này nhất đấy, năng suất trung bình mỗi vụ đạt 5 đến 6 tạ/ha. Vài năm trở lại đây, người dân còn phát triển trồng mía nguyên liệu cho Nhà máy Đường Sơn Dương. Anh Hà bảo, từ khi đem cây mía về với Soi Đúng, bài toán về đói nghèo của người dân trong thôn đã chính thức được giải đáp. Số hộ nghèo trong thôn liên tục được giảm qua các năm. Năm trước, thôn có 58 hộ nghèo đến nay đã giảm xuống còn 31 hộ.

Ngoài phát triển nông nghiệp, người dân trong thôn đã tận dụng nguồn nguyên liệu sẵn có ở địa phương phát triển nghề đan cót. Thôn có 117 hộ với hơn 500 nhân khẩu. Tất cả các hộ trong thôn đều làm nghề đan cót, góp phần quan trọng trong việc cải thiện đời sống của người dân. Chị Đinh Thị Phùng, một người dân trong thôn cho biết: “Gia đình tôi có 5 người. Ngoài thời gian làm đồng, mọi người trong gia đình lại tập trung vào đan cót. Mỗi lá cót bán được 16 nghìn đồng. Trung bình mỗi buổi tối, một người có thể đan được 3 lá cót. Tất cả các khoản chi tiêu trong sinh hoạt hàng ngày của gia đình chúng tôi đều từ những lá cót này đấy”.

Với chủ trương Nhà nước và nhân dân cùng làm, đến nay hầu hết các tuyến đường vào các khu dân cư đều đã được bê tông hóa sạch đep. Soi Đúng cũng là thôn duy nhất của xã Vinh Quang có đường nhựa chạy qua, giao thông đi lại thuận tiện, kinh tế phát triển, đời sống vật chất, tinh thần ngày càng được nâng cao. Anh Vi Văn Giai, Bí thư Đoàn xã Vinh Quang cho biết: “Tôi rất tự hào là một người con của quê hương Soi Đúng. Thế hệ trẻ chúng tôi quyết tâm noi gương cha ông đi trước nguyện chung sức, đồng lòng dựng xây quê hương ngày một đổi mới, phát triển”.

Phát huy truyền thống quê hương cách mạng, người dân Soi Đúng một lòng son sắt theo Đảng, hừng hực khí thế hăng say lao động sản xuất, thể hiện ý chí quyết tâm xây dựng quê hương ngày một giàu đẹp.

Bài, ảnh: Ma Ngọc Hưng

Ý kiến bạn đọc